Fort II Twierdza Osowiec

10.10 (319)Twierdza Osowiec (ros. Крепость Осовец) – twierdza z drugiej połowy XIX wieku. W skład twierdzy wchodziły 4 forty: Centralny – fort nr 1, Zarzeczny – fort nr 2, Szwedzki – fort nr 3 i Nowy – fort nr 4. Fort IV był pierwszym i jedynym fortem w Imperium Rosyjskim, którego obiekty w całości wylewano jako betonowe monolity.
W I wojnie światowej garnizon twierdzy prowadził walki obronne od 20 września 1914 roku. Jednak przez kilka miesięcy wojska niemieckie nie uzyskały powodzenia ostrzałem artyleryjskim i szturmami piechoty. Ostatecznie do zdobycia twierdzy Niemcy zdecydowali się na użycie gazów bojowych, Rankiem 6 sierpnia 1915 roku pod Osowcem armia pruska użyła gazów bojowych. Chmura gazu po pokonaniu 10 km osiągnęła szerokość 8 km i wysokość 10-15 m, w wyniku użycia gazów Rosjanie ponieśli olbrzymie straty. Twierdza została ewakuowana dopiero na rozkaz dowództwa rosyjskiego 23 sierpnia 1915 roku w związku z ogólną sytuacją na froncie. Przed ewakuacją wojska rosyjskie zdołały zniszczyć część budowli (prawie w całości fort II Zarzeczny).
Po odzyskaniu przez Polskę niepodległości i opuszczeniu ziem polskich przez Niemców 23 lutego 1919 roku twierdzę przejęła armia polska. W okresie międzywojennym na terenie twierdzy stacjonował 42 Pułk Piechoty oraz funkcjonowała Centralna Szkoła Podoficerska Korpusu Ochrony Pogranicza (CSP KOP).
Przed wybuchem II wojny światowej twierdza wzmocniona została fortyfikacjami stałymi przez wojsko polskie.
W kampanii wrześniowej twierdza Osowiec odegrała tylko bierną rolę, Niemcy pamiętali bowiem skuteczną obronę twierdzy przez Rosjan w poprzedniej wojnie.
Wkraczające z Prus wojska niemieckie nie atakowały twierdzy Osowiec, lecz obeszły ją, przełamując polską obronę w rejonie Wizny. 13 września 1939 roku wojska niemieckie na krótko przejęły twierdzę, 26 września 1939 roku przekazały ją Armii Czerwonej, zgodnie z paktem Ribbentrop-Mołotow i późniejszymi ustaleniami niemiecko-sowieckimi.
Po wybuchu wojny niemiecko-sowieckiej wojska niemieckie zajęły Osowiec 27 czerwca 1941 r. Gdy trzy lata później do Osowca zaczął zbliżać się front niemiecko-sowiecki, 14 sierpnia 1944 r. wojska niemieckie opuściły główną część twierdzy, znajdującą się na lewym brzegu Biebrzy (forty I, III i IV). W rękach niemieckich pozostał fort II (Zarzeczny), położony na prawym brzegu rzeki. Na kilka miesięcy linia frontu ustabilizowała się na Biebrzy. W styczniu 1945 r. wojska niemieckie wycofały się z ostatniego fortu twierdzy (fortu II).
Od 1953 r. w twierdzy Osowiec ponownie rozlokowano jednostkę wojskową – Składnicę Wojsk Lotniczych przeniesioną z Torunia (Centralna Składnica Amunicji Wojsk Lotniczych). Obecnie na terenie twierdzy Osowiec znajduje się Składnica Amunicji 11 Rejonowej Bazy Materiałowe.

Opis walk o Twierdzę Osowiec 1914-1915 http://www.pravoslavie.ru/arhiv/81193.htm (polecam użycie tłumacza, opis w języku Rosyjskim)

30986

Mapa Twierdzy Osowiec

Historyczne zdjęcia Twierdzy Osowiec pochodzą z rosyjskich stron: pravoslavie.ru, corporatelie.livejournal.com

Użycie broni chemicznej przez wojska Pruskie 6 sierpnia 1915, źródła: http://www.pravoslavie.ru/

Fort II Zniszczony, źródła: http://bialostockikolekcjoner.pl/

Zdjęcia październik 2015

Fotoblog Kolno i okolica z historia w tle

%d bloggers like this: